Nieuwe permanente tentoonstelling: De evolutie van de mens
Eén ding wil ik meteen duidelijk maken: de mens stamt niet af van de chimpansee! De moderne mens is het resultaat van een evolutie die miljoenen jaren heeft geduurd – van aapachtige voorouders tot de Homo sapiens.
Neanderthalers waren geen simpele krachtpatsers, maar veel
intelligenter en verder ontwikkeld dan lange tijd werd gedacht, en ook de
moderne mens, de Homo sapiens, heeft zich in Afrika ontwikkeld en van daaruit de wereld bevolkt. De nieuwe permanente tentoonstelling in het Natuurhistorisch Museum ruimt deze en andere misvattingen
uit de weg en toont de
ontstaansgeschiedenis van de mens, van de eerste primaten tot de
moderne mens.
We staan oog in oog met hen, onze voorouders: levensecht gereconstrueerde bustes van oermensen zoals de Homo neanderthalensis of de Homo heidelbergensis brengen onze voorouders op indrukwekkende wijze tot leven. Een bijzondere blikvanger: de replica van het volledige lichaam van „Lucy“, de waarschijnlijk bekendste fossiele vondst uit de geschiedenis van het onderzoek. Australopithecus afarensis, zo luidt de wetenschappelijke naam, was volgens de huidige kennis de eerste oermensensoort die regelmatig rechtop liep.
Dit boeiende onderwerp kwam lange tijd niet aan bod in de tentoonstellingen van het museum – nu is er een nieuwe permanente tentoonstellingsruimte gewijd aan de evolutie van de mens. De tentoonstelling is compact en toch overzichtelijk: in chronologische volgorde wordt de evolutie van de mens geschetst aan de hand van geselecteerde vertegenwoordigers van het geslacht Homo en hun voorouders. In drie hoofdthema’s worden de belangrijkste evolutionaire veranderingen van de afgelopen zeven miljoen jaar toegelicht: de ontwikkeling van het rechtop lopen, veranderingen in het voedingspatroon en de cognitie en de verdere ontwikkeling daarvan.
De moderne mens is het resultaat van deze miljoenen jaren durende evolutie – van aapachtige voorouders tot de Homo sapiens. Viervoeters ontwikkelden zich tot vroege mensensoorten, die eerst af en toe en later permanent op twee benen liepen. Geleidelijk aan verspreidden ze zich vanuit Afrika over de hele wereld. Uiteindelijk bleef de Homo sapiens, de moderne mens, als enige mensensoort over.
Maar wanneer en waar begon deze ontwikkeling? Wanneer bestonden welke mensensoorten en waar leefden deze? Welke routes hebben de oermensen tijdens hun trektochten afgelegd? Sinds wanneer bestaat de moderne mens? En hoe weten we dit allemaal? De nieuwe permanente tentoonstelling geeft antwoord op deze en andere vragen. Met replica’s van originele fossiele vondsten en indrukwekkende modellen van verschillende mensensoorten, luisterstations en een presentatie op groot scherm wordt de spannende geschiedenis van de ‘ontwikkeling van de mens’ op levendige wijze weergegeven.