De NaturRADtour - Op zoek naar de natuur
Licht
Rijnuitervelden, Hardtwald, Hochgestade & Co. – de nieuwe NaturRADtour verbindt tijdens een rondrit van ongeveer 48 kilometer de meest indrukwekkende landschappen in het stadsgebied van Karlsruhe. Zo komen de fietsers onderweg langs in totaal acht beschermde gebieden en drie natuurgebieden en leren ze onderweg boeiende feiten over de lokale flora en fauna.
Details van de tour
Aanbevolen seizoen
- J
- F
- M
- A
- M
- J
- J
- A
- S
- O
- N
- D
Bijzonderheden van de tour
Geologische hoogtepunten / Botanische hoogtepunten / Culturele hoogtepunten
De NaturRADtour is over de hele lengte gemarkeerd. Volg de bewegwijzering van de route tegen de klok in naar het westen en geniet van unieke natuur- en cultuurgebieden. Wat je precies te wachten staat, lees je hier:
1. Het Hardtwald
(Natuurgebied Hardtebene, beschermd gebied Nördliche Hardt)
Het Hardtwald ten noorden van Karlsruhe is het grootste bosgebied van de stad en strekt zich uit tussen het kasteel van Karlsruhe en de gemeente Graben-Neudorf. Tot op de dag van vandaag vertelt het bos verhalen uit de tijd dat de stad werd gesticht. Maak eens een uitstapje naar de Gustav-Jacob-Hütte; de indrukwekkende eik daar is ongeveer even oud als Karlsruhe. Als beschermd gebied is het Hardtwald een belangrijke leef- en toevluchtsoord voor bedreigde planten en dieren.
2. Oud vliegveld
(Natuurgebied Hardtebene, beschermd gebied Alter Flugplatz)
Afstand tot de start: 4 km
Natuurbehoud midden in de stad, waar vind je dat nog? Van het Zeppelin-landingsveld tot het noodvliegveld van de Amerikanen (tot 1993) is het terrein van het oude vliegveld tegenwoordig een speelterrein voor warmteminnende insecten en vogelsoorten. De overwegend lage begroeiing valt vooral in het voorjaar en de vroege zomer op door de afwisselende kleurenpracht. Het gebied wordt tegenwoordig vrijgehouden door ezels. Een omweg richting de Neureut-Heide toont nog een fenomeen uit de ijstijd: de duinen zonder zee.
3. Rijn
(Natuurgebied Rijnuiter, beschermd gebied Altrhein Maxau en Burgau, natuurcentrum Rappenwörth)
Afstand tot de start: 14 km
De Rijn was duizenden jaren lang een woeste, onvoorspelbare rivier die steeds weer van loop veranderde. Sporen uit die tijd zijn ook vandaag de dag nog te zien. Het meest opvallend zijn de oude oevers, die als metershoge hoogteverschillen in het oog springen. Tegenwoordig is de Rijn een belangrijke scheepvaartroute en economische levensader en bepaalt daarmee het Rijnlandschap bij Karlsruhe. Tussen het grote raffinaderijterrein met oliehaven ten noorden van de Rijnbrug en het zuidelijker gelegen Rijnhaventerrein bevinden zich idyllische delen van de Rijnvlakte met bos- en watergebieden. Ook landbouw, zoals het na de Rijnregeling aangelegde landgoed Maxau, is hier te vinden. Hier is ook het Knielinger Museum gevestigd, dat onder andere een tentoonstelling herbergt over de ontwikkeling van de Rijnvaart vanaf het begin tot nu. Een boerderijwinkel, horeca en een grote speeltuin maken dit deel van de tocht tot een belevenis voor het hele gezin.
4. Hochgestade
(Natuurgebied Rijnvlakte, beschermd gebied Lutherisches Wäldle)
Afstand tot de start: 22 km
Voordat Johann Gottfried Tulla de Rijn rechtte, stroomde de rivier in bochten en kronkels. In de loop van duizenden jaren heeft hij zo een brede laagvlakte gevormd. Dat was zijn uiterwaard, die bij hoogwater onder water kon komen te staan. Sporen uit die tijd zijn ook vandaag de dag nog te zien. De oude dorpskernen van de 'Rijndorpen' liggen bijvoorbeeld allemaal aan de rand van de hoge oever, waar ze grotendeels veilig waren voor overstromingen. Overigens wordt in de regio Karlsruhe het hoger gelegen gebied van de Rijnvlakte buiten de oorspronkelijke Rijnuiterwaarden aangeduid als 'Hochgestade'.
5. Rijnvlaktebos
(Natuurgebied Rijnvlakte, beschermd gebied Rijnvlakte bij Karlsruhe)
Afstand tot de start: 18 km
De Rappenwörter Altrhein is het resultaat van de rechtlegging van de Rijn. Nadat er een zijkanaal was geopend, brak de Rijn door de geplande tracé en stroomde hij naar het oosten. Door het aanleggen van dammen slaagde het project een paar honderd meter verder stroomafwaarts en ontstond de Rappenwörter Altrhein. Hier ligt het natuurcentrum. Het in Bauhausstijl gebouwde pand is tegenwoordig een populaire ontmoetingsplaats met een permanente tentoonstelling en veelzijdige evenementen.
6. Alb bij Appenmühle
(Natuurgebied Hardtebene, beschermd gebied Alb en Oberwald)
Afstand tot de start: 27 km
Een van de zijrivieren van de Rijn, de Alb, stroomt door Karlsruhe en is een populair recreatiegebied. Bij de Appenmühle konden door de natuurvriendelijke herinrichting van de oever, de bouw van een vistrap en andere maatregelen op dit deel van de Alb een verregaande biologische doorlaatbaarheid en natuurvriendelijke leefgebieden worden gecreëerd. Oorspronkelijk gebouwd als graanmolen, werd de Appenmühle later een waterkrachtcentrale, waarvoor bij de Thomaswehr een kanaal werd aangelegd.
7. Alb-hoogte bij de Günther-Klotz-Anlage
(Natuurgebied Hardtebene, beschermd gebied Alb en Oberwald)
Afstand tot de start: 30 km
Het Günther-Klotz-park is aangelegd als het „Karlsruher park van de 20e eeuw“. Op het terrein bevinden zich een modelboot- en een roeibootmeer, een rodel- en uitkijkheuvel, speeltuinen, grote speel- en ligweiden en talrijke wandelpaden. Daarnaast zijn er diverse natte en droge biotopen voor zeldzame en bedreigde dier- en plantensoorten.
8. Oberwald
(Natuurgebied Kinzig-Murg-Rinne, beschermd gebied Alb en Oberwald)
Afstand tot de start: 35 km
Met het Oberwald bereiken we het derde natuurgebied in de Rijnvlakte, de zogenaamde Kinzig-Murg-geul. Hier vindt een overgang plaats van de laaggelegen, vochtige gebieden naar hoger gelegen grindbanken. Ook in het Oberwald komen, naast vele andere boomsoorten, de voor Karlsruhe zo kenmerkende eiken weer voor. Bijzonder populair is het gratis dierpark Oberwald, waar enkele diersoorten zoals de wisent of het Przewalski-paard leven, die deel uitmaken van het Europese fokprogramma voor bedreigde diersoorten.
9. Durlach
(Natuurgebied Kinzig-Murg-Rinne)
Afstand tot de start: 41 km
De Kinzig-Murg-geul ter hoogte van Durlach is een doorlopende, ongeveer drie kilometer brede, vlakke geul met slechts enkele grindbanken. Op een daarvan ligt de oude binnenstad van Durlach. Een omweg naar de pittoreske oude binnenstad, die al in 1196 voor het eerst werd genoemd, is zeker de moeite waard: smalle steegjes of de Karlsburg met zijn prachtige kasteeltuin. Wie eens hoog de lucht in wil, kan de 528 treden naar de huisberg van Durlach, de Turmberg, beklimmen en genieten van het uitzicht op de stad en de Rijnvlakte, evenals op het Zwarte Woud en de Vogezen.
10. Elfmorgenbruch
(Natuurgebied Kinzig-Murg-Rinne, beschermd gebied Elfmorgenbruch)
Afstand tot de start: 43 km
De Elfmorgenbruch is een uitgestrekt bosgebied aan de rand van de Kinzig-Murg-geul. Dit zogenaamde moerasbos is een permanent nat, plaatselijk overstroomd, langdurig onder water staand, drassig bos. Van nature overheersen hier zwarte elzen. Na de Tweede Wereldoorlog werden deze aangevuld met snelgroeiende hybride populieren, die door hun snelle veroudering rijk zijn aan holtes die bijvoorbeeld als schuilplaats dienen voor vleermuizen en vogels.