Bezienswaardigheden en wetenswaardigheden over het landschap en de omgeving
Landschappen:
Wolfartsweier
Wolfartsweier ligt aan de uitmonding van de Wetterbach, waar bij het openluchtzwembad een brug over de rivier loopt vanaf de snelweg A8. Als je verder loopt over het grenspad, bevind je je in de voorbergzone (randgebied van de Rijnkloof) met uitzicht over de Rijnvlakte tot aan de Paltser bergen. Het gebied is deels erg vochtig, omdat er talrijke hellingbronnen zijn. In het voorjaar zijn er uitgestrekte velden met daslook te vinden. Richting de Rijnvlakte komen we smalle, steile kloven tegen, de zogenaamde „Klammen“. Tijdens de wandeling doorkruisen we de Hornklamm. Het hele gebied is begroeid met beuken, die hier ideale groeiomstandigheden hebben.
Historische achtergrond:
Hier volgt een beknopte samenvatting van de geschiedenis van de betreffende plaatsen. Wie meer wil weten, kan terecht op de website van de stad Karlsruhe; de betreffende link staat onderaan de betreffende plaatsgeschiedenissen.
Wolfartsweier
1261, 2 december. Eerste schriftelijke vermelding van de plaats. In een oorkonde bevestigt paus Urbanus IV aan het klooster Gottesaue onder meer kloosterbezittingen en rechtspraken in „Wolvoldeswilere“.
1329 Eerste vermelding in een oorkonde van een kerk en een pastoor in „Wolf hartswilre“. In een oorkonde uit het jaar 1488 wordt de parochiekerk „St. Margarethen“ genoemd.
In 1416 koopt Heinrich von Gärtringen een deel van de plaats van markgraaf Bernhard. De zoon van de markgraaf koopt dit bezit in 1439 terug.
1419 Een grafsteen bij de Jakobskerk geeft dit jaar aan als het overlijdensjaar van de ridder Pleich von Waldeck. Zijn familie bezat vermoedelijk boven het dorp een burcht, die mogelijk was gebouwd op de muurresten van een Romeinse uitkijktoren. (Burcht „Gleichen“)
1480 Het klooster van Gottesaue koopt de „Steinhof” in „Wolferzwilr” van Mathias Wihlin en Bernhard Luz. In 1531 koopt de gemeente de Steinhof en verkoopt deze nog hetzelfde jaar door aan de markgraaf. Op deze historische grond ontstaat in de jaren 1950 een nieuwe woonwijk.
1535 Bij de verdeling van Baden komt Wolfartsweier onder het markgraafschap Baden-Durlach te vallen.
1556: Benoeming van de eerste lutherse predikant door markgraaf Karel II.
Meer informatie op http://www.karlsruhe.de/b4/stadtteile/bergdoerfer/wolfartsweier/chronik.de
Bezienswaardige gebouwen, ontleend aan de monumentenlijst van de stad Karlsruhe
- Schroottoren Am Zündhütle
- In de Steinkreuzstraße staat het Steinkreuz met de wijnmes vandaag aan de westelijke rand van het dorp in een groenstrook.
- Herberg „Zum Rössle”, tegenwoordig een woonhuis. Een twee verdiepingen tellend, aan de dakrand gelegen herberg met zijvleugel. Voor het eerst vermeld in 1767
- Herberg "Zum Schwan", voor het eerst vermeld in 1746
- Evangelische Jakobskerk, in de kern laatromaans, schip gebouwd in 1744-45 door Johann Heinrich Arnold, uitgebreid in 1984/85. Met een muur van breuksteen en een rondboogpoort naar het kerkhof, 19e eeuw, oorlogsmonument uit 1870/71, grafmonumenten.
- Wolfsbrunnen bij het stadhuis
Grünwettersbach
Al van veraf zie je de protestantse kerk van Grünwettersbach, die op een uitstekende heuvel staat, in het minstens 423 jaar oudere deel van Wettersbach, tegenover het jongere Palmbach. Deze kerk, met haar romaanse toren uit de 12e eeuw, werd voor het eerst in 1278 als volgt vermeld: „...dominus Adelhart verus pastor in weterspach...“ Aangezien het hele gebied destijds bedekt was met een groot, dicht bos, kunnen archeologische vondsten niets zeggen over de periode vóór 1200.
Het dorp was aangelegd als een zogenaamd ‘Haufendorf’ en had zijn kern waarschijnlijk in de middelste Kirchstraße, omdat het dorp hier gemakkelijker te verdedigen was dan op een plek dieper in het dal. Bovendien zorgden enkele bronnen voor het water dat nodig was om te leven.
Zeventig jaar na de eerste vermelding, op 22 mei 1348, droeg de aartsdiaken en proost van St. German in Speyer de patronaatsrechten van de parochiekerk van Grünwettersbach over aan de Duitse Orde. En nog geen twintig jaar later werden de edele knechten Balsam en Kraft uit Wedersbach genoemd als lokale edelen.
De invoering van de Reformatie in 1534 bracht de eerste protestantse predikant naar het dorp, dat door de secularisatie van het klooster Herrenalb aan Württemberg was toegewezen, hoewel het rondom door Badisch grondgebied werd omringd. In die tijd sprak men van de „Württembergse corridor“ (1534–1602). Grünwettersbach was in die tijd dus het meest westelijke bezit van Württemberg. De administratieve hoofdplaats was Neuenbürg a. d. Enz, maar die lag door de toenmalige weg- en padenomstandigheden ver, ver weg.
Meer informatie op http://www.karlsruhe.de/b4/stadtteile/bergdoerfer/gruenwettersbach/geschichte.de
Bezienswaardige gebouwen, ontleend aan de monumentenlijst van de stad Karlsruhe
- De kerk wordt voor het eerst vermeld in 1278; de westtoren dateert uit de 12e eeuw; protestants sinds 1534 (begin van de Reformatie); de klokkenverdieping van de toren en het kerkinterieur zijn van de hand van Wilhelm Friedrich Goetz, 1782; doopvont uit 1491; houten preekstoel uit circa 1780; orgel uit de 12e/18e eeuw, van de hand van Wilhelm Friedrich Goetz, Ludwigsburg
- Oud schoolgebouw uit 1846.
- Am Wetterbach 31, vakwerkhuis, twee verdiepingen boven een hoge, massieve kelder met een ingang met rondboog en een hoekconsole, geregistreerd onder nummer GB 1799.
Tip van de auteur
Eet- en drinkgelegenheden:
Wolfartsweier: café „Zum Schwanen” of de kiosk bij het openluchtzwembad, als dat open is.
Grünwettersbach: ASV-restaurant, Gasthof Tannweg
Routebeschrijving
1e etappe: Van het zwembad „Wölfle“ in Wolfartsweier naar de radiotoren (ca. 5 km)
Start: in Wolfartsweier, tramhalte Wolfartsweier-Nord, lijnen 2 en 8, bushalte Wolfartsweier-Süd, lijnen 47 en 27
Wandeling via de Siebenmannstr. naar het zwembad „Wölfle“. Bij de wegwijzer „Wolfartsweier Freibad“ verder onder de snelwegbrug door naar de Wetterstein, over het voormalige grenspad in de richting van Ettlingen tot aan de „Dreimarkstein“, links bij de ingang van de Hornklamm via de „Hornklamm“ en de „obere Hornklamm“ steil omhoog. Het vroegere pad aan de rechterkant van de kloof, dat hier eigenlijk was voorzien, is momenteel niet begaanbaar, maar zal weer toegankelijk worden gemaakt (hier loopt de gemeentegrens tussen Grünwettersbach en Ettlingen).
Aan het bovenste einde van de kloof volgt u de wegwijzer „oberer Edelberg“ en loopt u verder via „Am Grenzweg“ en „An der Grenze“ naar het „Wildgehege“. Dit pad loopt over het voormalige grenspad en de gemeentegrens tussen Grünwettersbach en Ettlingen.
Het einde van de etappe bereik je bij het „Wildgehege“. De toegang tot de bushalte „Grünwettersbach Rathaus“ (lijn 47) begint op een kort stukje van het paardenpad (blauwe ruit) naar de „Funkturm“. Van daaruit loopt u door het bos en langs boomgaarden naar Grünwettersbach, naar de bushalte. De vertrektijden staan vermeld op het mededelingenbord van de Schwarzwaldverein Wettersbach, waar u langs komt op weg naar de zendmast. Onderweg heeft u uitzicht op Grünwettersbach met de zogenaamde Schnellerburg.
De kunstschilder Albert Schneller, geboren op 10 mei 1892 in Jechtingen, overleden op 1 juni 1970 in Grünwettersbach. Hij woonde van 1925 tot 1970 in Grünwettersbach. Vanwege zijn expressionistische schilderstijl werden zijn schilderijen tijdens het nazitijdperk niet tentoongesteld.
Na de Tweede Wereldoorlog vond hij zijn weg naar een nieuwe landschapsstijl en naar een non-figuratieve en moderne figuratieve schilderkunst.
Je loopt vervolgens verder en slaat rechtsaf de Albert-Schneller-Weg in. Daar kun je een van de vele trappen van Grünwettersbach nemen, waardoor je op de Wingertgasse uitkomt. Volg deze steil naar beneden, met uitzicht op de kerktoren van de evangelische kerk. Daar kom je uit op de straat „Am Steinhäusle“ en bereik je via het trappenpad Kirchstaig de bushalte.
Uitrusting
Goed schoeisel, fototoestel, verrekijker, drankjes voor onderweg.
Boekaankondigingen van de auteur
Een brochure met toelichtingen en de wandelkaart is verkrijgbaar bij het secretariaat van de Schwarzwaldverein Ortsgruppe Wettersbach e.V., Am Wetterbach 48, 76228 Karlsruhe. (zolang de voorraad strekt)
Meer informatie
